بلاگ

تحولات نوجوانی (جسمی، جنسی، روانی، اجتماعی)

رایحه صنعتگر

دوره رایگانِ 7 عادت فرزندپروری

با تغییر عادت‌های کوچک والدگری، آینده فرزند دلبندتان را نجات دهید!

یکی از پر تغییرترین دوران زندگی هر شخص، به دوران نوجوانی تعلق دارد. تحولات پیچیده‌‌ای در این مرحله از زندگی رخ می‌دهد که فقط شامل یک جنبه جسمانی نخواهد بود. در ادامه تمامی تحولات دوران نوجوانی را ذکر کرده و هر  کدام را توضیح خواهیم داد. انواع تحولات نوجوانی :

  • تغییر و تحولات جسمی و جنسی
  • تغییر و تحولات روانی
  • تغییر و تحولات اجتماعی

تغییرات جسمانی در دوران نوجوانی

در تمام طول زندگی، جسم دستخوش تغییراتی خواهد شد. به مرور زمان از کودکی تا پیری، موها سفید شده،  لرزش دست‌ها بیشتر شده و قامت انسان خمیده‌تر خواهد شد و … . اما همه این اتفاقات در بلند مدت رخ می‌دهد. به طوری که انسان از اتفاق افتادن آن شوکه نخواهد شد. اما تحولات نوجوانی با سرعت بسیار زیادی اتفاق می‌افتند. حتما در اطرافیان شما هم اتفاق افتاده است که یک دختر یا پسر 11 -12 ساله را چند ماه که ندیده باشید، بعد از دیدنش از تغییراتی که داشته شوکه خواهید شد. تغییرات جسمی به چند بخش که در ادامه آورده شده است تقسیم می‌شوند:

 1_ رشد قد و وزن

قد در دوران نوجوانی جهش زیادی خواهد داشت. به دلیل ترشح هورمون‌ها، بدن شروع به عضله سازی می‌کند و همین امر باعث افزایش وزن نیز خواهد شد. تغییرات قد و وزن در این دوران با سرعت خیلی زیادی اتفاق می ‌افتد. معمولا از اولین نشانه های شروع دوران بلوغ ، تغییر قد است.


مطالعه بیشتر: همه چیز درباره بلوغ پسران  


2_ تغییرات هورمونی

از اصلی‌ترین تغییرات نوجوانی ، ترشح هورمون‌هایی در بدن است که قبل از این دوران اصلا وجود نداشتند. در بدن پسران هورمون تستسترون و در بدن دختران هورمون استروژن. این دو هورمون باعث تحولات عجیبی در بدن خواهند شد، تغییراتی مثل رشد موهای زائد، تغییر صدا،  رشد اندام‌های جنسی و … .

تحولات نوجوانی با تغییرات جسمانی

3_ بلوغ جنسی

بلوغ جنسی یکی از مهم‌ترین تغییرات دوران نوجوانی است که با ظهور ویژگی‌های جنسی ثانویه همراه است.  تغییرات بلوغ جنسی  در پنج مرحله رخ می‌دهند و شامل رشد سینه‌ها و شروع قاعدگی در دختران، و رشد بیضه‌ها و تغییر صدا در پسران است. هورمون‌های استروژن و پروژسترون در دختران و تستوسترون در پسران نقش اصلی را در بلوغ جنسی ایفا می‌کنند.

تغییرات روانی در دوران نوجوانی

تحولات روانی در دوران نوجوانی به اندازه تغییرات جسمی و جنسی پیچیده، مهم و متنوع است. این تغییرات شامل تحولات در هویت، احساسات و رفتارهای اجتماعی می‌شود. چون این تغییرات بیشتر درون فردی هستند و نشانه مشهودی برای کسانی که از بیرون به نوجوان نگاه می‌کنند ندارند، ممکن است نادیده گرفته شوند و ضربه‌های بدی به روحیات نوجوان بزنند.

پس توجه داشته باشید، همانطور که برای تغییرات جسمانی نوجوان اهمیت قائل هستید و برای او فضا را آماده می‌کنید، به تغییرات روانی او نیز اهمیت بدهید و سعی کنید والد امن و آگاهی برای او باشید.

1_ هویت یابی

مساله بزرگی به نام من کیستم؟! . ذهن نوجوان کنجکاوانه به دنبال این است که خصوصیات فردی خود را بشناسد، ارزش‌های خود را تثبیت کند و بداند که دقیقا به چه چیزهایی اعتقاد دارد. این مرحله، بسیار چالش برانگیز است و باید نوجوان را به درستی راهنمایی کرد.


مطالعه بیشتر: همه چیز درباره بلوغ دختران

  دوستی در نوجوانان| مزایا و معایت + راهکار

2_ تغییرات عاطفی

تغییرات هورمونی که در بدن اتفاق می‌افتد باعث نوسانات شدید خلقی خواهد شد. نوجوانان به سرعت دلباخته می‌شوند و شاید یک ماه بعد از آن عشق آتشین خبری نباشد. به علت این نوسانات خلقی لحظه‌ای شاد و پر انرژی هستند و لحظه‌ای افسرده و خاموش. دلیل تمامی این‌ها، هورمون‌های جدیدی است که به تازگی در بدن ترشح می‌شوند.

3_ استقلال و خودمختاری

یکی دیگر از تحولات دوران نوجوانی، نیاز به استقلال و خودمختاری است که در دوران نوجوانی به شدت احساس می‌شود. نوجوان در این دوران نیاز دارد که تمام تصمیمات زندگی و روزمره خودش را به تنهایی و فقط با نظر خودش پیش ببرد.در این زمان نوجوان به دنبال تجربه‌های جدید و تصمیم‌گیری‌های مستقل است. این روند طبیعی است، اما می‌تواند به تعارضات با والدین و مربیان منجر شود.

تغییرات نوجوانی

تغییرات اجتماعی در دوران نوجوانی

تحولات نوجوانی در زمینه روابط اجتماعی هم اتفاق می‌افتد. در دوران نوجوانی روابط خانوادگی، دوستی، اجتماعی و … تغییرات بسیاری را تجربه خواهند کرد.

1_  روابط با خانواده

در اکثر خانواده‌ها به دلیل عدم مدیریت تعارض‌ها بین نوجوان و والدین، ارتباط نوجوان با والدین خود کمرنگ شده است. بعضی اوقات حتی با یک والد ارتباط  نسبتا بهتری دارند و با والد دیگر کلا قطع ارتباط اتفاق می‌افتد. یکی از دلایلی که باعث این فاصله می‌شود، نیاز به استقلال نوجوان است زمانی که او با تمام وجود خواستار انجام یک سری  فعالیت است و والدین با جدیت کامل مخالف او هستند. در این زمان حمایت درست والدین می‌تواند اوضاع را بهبود بخشد.

تحولات نوجوانی

2_ روابط با دوستان

در دوران نوجوانی، ارتباط با دوستان قوت می‌گیرد. گروه های دوستی تاثیرات عمیق و اساسی بر روحیات و تصمیم‌های نوجوان دارند. این گروه‌ها می‌توانند باعث ایجاد عزت نفس یا برعکس تخریب اعتماد به نفس در نوجوان شوند. در دوران نوجوانی شخص بیشتر تمایل دارد که با گروه دوستان خود وقت بگذراند و عموما می‌گوید که با دوستان بیشتر خوش می‌گذرد.

راهکارهای مدیریت تحولات نوجوانی

برای مدیریت بهتر دوران نوجوانی، راهکارهایی وجود دارد که می‌تواند به نوجوانان، والدین و مربیان کمک کند.

1_ آموزش و آگاهی

آگاهی از تغییراتی که در نوجوان رخ می‌هد باعث می‌شود که بتوانید آن‌ها را بهتر درک کنید. این آگاهی هم برای والدین  هم برای نوجوان ضروری است. او نیز باید بداند که تغییراتی که در بدن، جسم، روان و عواطفش تجربه می‌‎کند از کجا سرچشمه گرفته و علتش چیست. با آگاهی بخشیدن باعث می‌شویم که بسیاری از چالش های دوران نوجوانی خود به خود حل شده و برطرف شوند.

2_ تقویت مهارت‌های اجتماعی

اگر شما از دوران کودکی فرزند خود، ارتباط موثر با یک دیگر داشته باشید و این مهارت را تقویت کنید، در دوران نوجوانی او می‌توانید با تنش کمتری با او صحبت کنید و راهنمایی اش کنید. مهارت‌های دیگر مثل حل مسئله و تصمیم گیری نیز به بهبود روابط اجتماعی در دوران نوجوانی کمک می‌کنند.

3_ حمایت عاطفی

از مهمترین سپرهایی که نوجوان در زمان بروز چالش‌های نوجوانی می‌تواند به آن پناه ببرد، حمایت عاطفی خانواده و والدین است. والدین، مربیان و دوستان می‌توانند با ارائه حمایت عاطفی و ایجاد فضای امن، به نوجوان کمک کنند تا احساسات و تجربیات خود را به اشتراک بگذارد.

تغییرات نوجوانی و نوسانات عاطفی

4_ تشویق به فعالیت‌های مثبت

 تشویق نوجوانان به فعالیت‌های مثبت مانند ورزش، هنر و کارهای داوطلبانه می‌تواند به توسعه مهارت‌ها و کاهش استرس کمک کند. این فعالیت‌ها می‌تواند به نوجوانان فرصتی برای اکتشاف علاقه‌ها و استعدادهای‌شان بدهد. همچنین باعث می‌شود که خلاقیت آنها توسعه پیدا کند  همچنین بر بهبود روابط اجتماعی نیز تاثیر گذار است.

کلام آخر

دوران نوجوانی با تغییرات و تحولات فراوانی همراه است که می‌تواند چالش‌برانگیز باشد. با درک و پذیرش این تغییرات و ارائه حمایت و راهنمایی مناسب، می‌توان این دوران را به فرصتی برای رشد و توسعه تبدیل کرد. نوجوانان نیاز به آگاهی، حمایت عاطفی و فضای باز برای ابراز نظرات و احساسات خود دارند. والدین نیز باید با این تغییرات آشنا باشند و به نوجوانان کمک کنند تا با اطمینان و اعتماد به نفس به سوی بلوغ و بزرگسالی گام بردارند.

 

دیدگاهتان را بنویسید